Et in Arcadia ego

xaireΗ Αρκαδία είναι ένας ειδυλλιακός τόπος. Κόμπαζε εκείνος που μπορούσε να πει ότι είχε την τύχη να ζει ανάμεσα στους Αρκάδες. Πεζογράφοι, ποιητές και ζωγράφοι όλων των εποχών, από την Αρχαιότητα και τον Μεσαίωνα, μέχρι τα νεώτερα χρόνια εξυμνούν τα φυσικά κάλλη της. Στα χρόνια μετά τον 16ο και τον 17ο αιώνα ενθουσίασε τον τότε ρομαντικό κόσμο. Τους έκανε να λένε συχνά την φράση «etinArcadiaego» που σημαίνει « κι εγώ στην Αρκαδία ανήκω». Άνθρωποι του πνεύματος σε ολόκληρο τον Ευρωπαϊκό χώρο έγραψαν έργα για την πανέμορφη χώρα της Αρκαδίας.

Οι Μύθοι της Αρκαδίας είναι ριζωμένοι στις πιο αρχέγονες προϊστορικές παραδόσεις.

Εκτός όμως από το γεγονός ότι η Αρκαδία αποτελεί το λίκνο της πνευματικότητας του Ελληνισμού, η πανάρχαια αυτή παράδοση συμπεριλαμβάνει και τα σπουδαιότερα περιστατικά της Ελληνικής Μυθολογίας. Αναφέρεται στην Γιγαντομαχία, στο μύθο του Άτλαντα που σηκώνει στους ώμους του τη Γη, στον κήπο των Εσπερίδων με το συμβολισμό του και στα Ηλύσια Πεδία που ταυτίζονται με τον Παράδεισο των Αρχαίων.

Σύμφωνα με την Ελληνική Μυθολογία, οι περισσότερες από τις Ολύμπιες Θεότητες γεννήθηκαν και ανατράφηκαν στην Αρκαδία. Ο Ποσειδώνας στην περιοχή της Νεστάνης , ο Ερμής στο όρος Κυλλήνη, ο Δίας στο Λύκαιο όρος και η Αθηνά στην Αλείφηρα. Συνταυτισμένοι με την Αρκαδία θεωρούνται επίσης, η Δήμητρα, η Δέσποινα, η Άρτεμις, ο Παν, η Αφροδίτη, ο Ασκληπιός και ο Διόνυσος.

Σε αυτή τη χώρα γεννήθηκε ο Πελασγός που της έδωσε το όνομά του «Πελασγία». ο οποίος ήταν ο πρώτος άνθρωπος, γενάρχης των ανθρώπων. Έζησε προτού εμφανιστεί η Σελήνη, γι’ αυτό και οι Αρκάδες λέγονταν και Προσέληνοι ή Προσελήνιοι.

as1Γιος του Πελασγού ήταν ο Λυκάονας, και υπήρξε ο πρώτος (μυθικός) βασιλιάς της Πελασγίας, ο οποίος έκτισε τη Λυκόσουρα στο Λύκαιο το ιερό όρος των Αρκάδων, που θεωρείται η αρχαιότερη γνωστή πόλη του κόσμου! Η Λυκόσουρα θεωρήθηκε η πρώτη πόλη που χτίστηκε πάνω σε ηπειρωτική ή νησιώτικη γη και έγινε υπόδειγμα δημιουργίας άλλων πόλεων. Η παράδοση αναφέρει ότι, εκεί ο Λυκάων θυσίασε τον μικρό του γιο, τον Νύκτιμο και με το αίμα του έκανε σπονδή στον βωμό για να ευχαριστήσει τον Δία. Όμως ο πατέρας των θεών έγινε έξαλλος, ανέστησε τον Νύκτιμο και τιμώρησε τον Λυκάονα μεταμορφώνοντάς τον σε λύκο.

Κατά τη μυθολογία, ο Λυκάονας είχε 50 γιους και μία θυγατέρα, την πανέμορφη Καλλιστώ την οποία ερωτεύθηκε ο Ζευς. Η ζηλότυπη όμως, Ήρα, μεταμόρφωσε την ετοιμόγεννη Καλλιστώ σε άρκτο (αρκούδα) και όταν γεννήθηκε το παιδί ονομάστηκε Αρκάς, παιδί της άρκτου. Και η χώρα που γεννήθηκε ο Αρκάς, άλλαξε όνομα, και από Πελασγία ή Απία (χώρα των απιδιών) που λεγόταν, μετονομάστηκε σε Αρκαδία.

Ο γιος της Καλλιστούς, ο Αρκάς ανέλαβε την εξουσία στην Αρκαδία και οι κάτοικοι της από Πελασγοί μετονομάσθηκαν σε Αρκάδες. Ο Αρκάς έφερε στην Αρκαδία την καλλιέργεια του σιταριού. Έμαθε στους Αρκάδες να φτιάχνουν ψωμί, να υφαίνουν τα ρούχα τους, να γνέθουν το μαλλί κτλ. Παντρεύτηκε μια κοπέλα όχι θνητή αλλά μια νύμφη την Δρυάδα.

arkadismos-nomismaΟι αρχαίοι μας πρόγονοι πίστευαν πως στην κορυφή του Λυκαίου όρους, την Κριτέα γεννήθηκε και μεγάλωσε ο Δίας. Στη κορυφή του όρους αυτού υπήρχε ο περίφημος βωμός των θυσιών και το τέμενος του Λυκαίου Δία. Όπου εκεί πίστευαν ότι η ύλη έχανε τον ίσκιο της, τα ζώα έχαιραν θεϊκής προστασίας και απαγορεύονταν η είσοδος στους θνητούς. Πράγματι εκεί βρέθηκε επιγραφή που αναφέρει ότι υπήρχε περιοχή με το όνομα «Ικέτεια», δηλαδή προστασία από τους θεούς Το τέμενος του Δία θεωρείτο το αρχαιότερο Αρκαδικό ιερό και ήταν σεβαστό από όλους. Η κορυφή του Λυκαίου όρους, η Λυκόσουρα και ο ναός του Επικούριου Απόλλωνα αποτελούν ένα θαυμάσιο αρχαιολογικό τρίγωνο.

 

Στην Αρκαδία λατρευόταν εκτός από τον Δία , ο Απόλλωνας, ο Ερμής, η Δήμητρα και η κόρη της η Περσεφόνη την οποία οι Αρκάδες την αποκαλούσαν Δέσποινα και μαζί με την μητέρα της τους δίδαξε την καλλιέργεια της γης..

Και φυσικά ο Πάνας. Ο Πάνας ο τραγοπόδαρος και τραγόμορφος θεός της υπαίθρου γεννήθηκε στο όρος Κυλλήνη της Αρκαδίας. Κατ’ εξοχήν θεός των Αρκάδων που ήταν το σύμβολο της μουσικής και του έρωτα.

 

bergers1Ήταν ο καρπός του έρωτα του Ερμή με μια νύμφη, κόρη του θνητού Δρύοπα. Ο Ερμής πήγε το μωρό στον Όλυμπο όπου οι άλλοι θεοί τον ονόμασαν Πάνα περιγελώντας τον για την εμφάνισή του. Ο Πάνας είχε τις ιδιότητες του βοσκού, του αγρονόμου και του κυνηγού. Έπαιζε το σουραύλι του και είχε σπουδαίες μαντικές ικανότητες. Αρχικά λατρευόταν μόνο στην Αρκαδία αλλά αργότερα εξαπλώθηκε σε όλη την Ελλάδα.

Εδώ στο μικρό οροπέδιο της θεϊκής γαλήνης και ομορφιάς αναπτύχθηκε ο αθλητισμός και η μουσική. Έγιναν οι πρώτοι αγώνες τα Λύκαια, πολύ πριν τους αγώνες στην Ολυμπία. Οι Αρκάδες αθλητές αγωνίζονταν χωρίς να αναφέρεται το όνομα της ιδιαίτερης πατρίδας τους αλλά με το εθνικό τους όνομα, σαν Αρκάδες. Εδώ καλλιεργήθηκαν υψηλά ιδανικά, άνθησε η αρκαδική σκέψη, πραγματοποιήθηκε το πρώτο κοινό των Αρκάδων και υψώθηκε το περίφημο αρκαδικό ιδεώδες για την ζωή. Το αρκαδικό όρος Κυλλήνη που ήταν το γενέθλιο λίκνο του Ερμή, ο Χελμός αφιερωμένος στους υποχθόνιους θεούς με τα ύδατα της Στυγός, το Λύκαιο όρος που γεννήθηκε ο Λύκαιος Ζευς, έδιναν αληθινή δόξα και ιδιαίτερη τιμή στην Αρκαδία να θεωρείται «arcadeorum» (θεϊκή κιβωτός).

 

2 thoughts on “Et in Arcadia ego

  1. Να προσθέσω στην ωραία αυτή αναφορά την αναφορά στα Νόμια όρη (σημερινό όρος Τετράζιο…) στους πρόποδες του οποίου είχε τα κοπάδια του («νομές» εξ’ου και η λέξη νόμια) ο Πάνας ο οποίος ήταν Αρκαδική προδωδεκαθεική θεότητα του «παντός».
    Μεταγενέστερη είσοδος νέων Ελληνικών φύλλων ανέβασε τον Δία στην κορυφή των θεών και μετακίνησε στο Λύκαιο από το Τετράζιο την ιερότερη αρκαδικη κορυφή.

    ΥΓ. Και εγώ ανήκω στην Αρκαδία

  2. Σωστός και ευχαριστώ για την συμπλήρωση και την διόρθωση.Αλλά καταλήγω στο συμπέρασμα,ότι αυτά τα τόσο δοξασμένα και ιερά χώματα,τα τόσο φορτωμένα απο ιστορία,τώρα πια τα κουμαντάρουν κάτι τυχάρπαστοι ευκαιριατζήδες πολιτικάντηδες.Μα γιατί τους δίνουμε το δικαίωμα;;;

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.